Thierry De Baets: ‘Het is toch niet normaal dat alcohol nog in ziekenhuizen verkrijgbaar is of in cafetaria’s van sportclubs’
Na reeds verschillende opiniestukken over alcohol te hebben gepubliceerd, had ik mij voorgenomen daarmee op te houden. Ik had lang genoeg op dezelfde nagel geklopt en iedereen weet nu wel wat de gevolgen zijn van alcoholgebruik, dacht ik. Niemand wil als ouwe zeurpiet gesleten worden.
En toch voelde ik het weer als mijn plicht, voor de zoveelste keer te waarschuwen voor alcoholgebruik. Ik schrijf bewust gebruik en niet misbruik. Brouwerijen hebben er veel voor over om enkel alcoholmisbruik als probleem te erkennen. Alcoholgebruik daarentegen willen ze steeds associëren met gezelligheid, vriendschap en plezier. De negatieve gevolgen worden geminimaliseerd of ontkend.
Als orthopedisch traumachirurg opereer ik vijf halve dagen per week. Bijna dagelijks ligt er wel een patiënt op tafel die zijn of haar ongeluk opliep onder invloed van alcohol. Ze waren onder invloed, soms zonder stomdronken te zijn. Toch vielen ze van de trap, fietsten ze tegen een paaltje of struikelden ze over een afgevallen boomblad.
Mijn tegenstanders zullen wel beweren dat je ook zonder alcoholgebruik zo’n ongeval kan hebben. Dat is zo, pech bestaat zeker. Maar laten we eerlijk zijn: alcohol vermindert je concentratie, je reactiesnelheid, je inschatting van gevaar, je evenwicht en zoveel meer. En deze gevolgen bestaan reeds zonder dat je overduidelijk dronken bent. Die schadelijke effecten treden reeds op na één à twee glazen.
Wat kost alcohol aan de maatschappij?
Mijn loon bijvoorbeeld en dat van mijn collega’s traumachirurgen. De ziekenhuisopnames. Twee tot drie keer duurder als patiënten naar de intensieve zorgen moeten. Tijdelijke of blijvende arbeidsongeschiktheid, eventuele invaliditeit. Dan had ik het nog niet over de kosten van brandweer en politie bij ongevallen. Hoe vaak moet de politie niet tussenkomen bij geweldplegingen en intrafamiliaal geweld onder invloed? Dan vergeten we nog de kosten van justitie.
Natuurlijk is alcohol niet alleen verantwoordelijk voor ongevallen. Alcohol speelt ook een rol bij veel andere aandoeningen: leverziekten, hart- en vaatziekten, hersen- en psychiatrische aandoeningen en kankers doen de kosten voor de maatschappij verder oplopen.
Daarnaast zijn er de minder zichtbare aandoeningen waar alcohol ook een belangrijke rol speelt. Denken we maar aan osteoporose.
Kortom, de kosten van alcohol voor de gemeenschap lopen hoog op. In België worden ze tussen de 2 en 4 miljard per jaar geschat. Dit is veel meer dan wat de accijnzen aan de staatskas opbrengen.
De winst van de biergigant
Nochtans blijft alcohol een zeer winstgevend product. AB InBev maakt jaarlijks miljarden winst. De topman krijgt voor 85 miljoen aandelen. Misschien kan de CEO van de biergigant wat meer bijdragen aan de maatschappelijke kost ten gevolge van zijn product.
Begrijp me niet verkeerd, ik ben geen communist. Ik heb er geen probleem mee dat grote bazen een hoog loon hebben. Als Vic Swerts die meer dan 4000 mensen tewerkstelt en Gert Verhulst die een heel kabouterdorp onderhoudt veel verdienen, stoort mij dat niet. Maar je kan toch niet de lusten hebben zonder de lasten te dragen. Is het logisch dat een CEO van een brouwerij zoveel persoonlijke winst maakt terwijl hij de kosten van zijn product doorschuift naar de maatschappij, naar jou en mij?
Brouwerijen blijven investeren in campagnes om het gebruik van alcohol te normaliseren en zelfs een alcoholcultuur te stimuleren. Nochtans moeten we dringend af van het idee dat gezelligheid onmogelijk kan zonder alcohol, dat het normaal is dat studenten regelmatig drinken, dat een afterwork drink of receptie saai is, een maaltijd niet smaakt of de festivalmuziek minder mooi is zonder alcohol.
Het is toch niet normaal dat alcohol nog in ziekenhuizen verkrijgbaar is of in cafetaria’s van sportclubs.
En dan heb ik het niet eens over de emotionele schade die alcohol veroorzaakt.
In afwachting dat we eindelijk een mentaliteitswijziging krijgen rond alcohol, moeten we de lasten eerlijker verdelen. De vervuiler betaalt! Dat vinden we normaal bij de afvalophaling. Waarom dan niet voor alcohol?
Bron: Knack