Wiebe Koopman: Of we het nu fijn vinden of niet, Fouad Belkacem is een van ons
Fouad Belkacem komt volgend jaar vrij, de man die ons land jaren geleden kortstondig in rep en roer zette als leider van Sharia4Belgium, een groep radicale moslims (of ‘salafisten’) die in alle ernst opriepen tot het invoeren van de sharia in België, en daarnaast jongeren ronselden om te gaan vechten voor IS in Syrië. Hij heeft er intussen niet minder dan 15 jaar cel op zitten, waarmee hij – niet zo vanzelfsprekend – zijn volledige straf heeft uitgezeten.
Een veroordeling voor terrorisme is dan ook niet min, zeker vanuit het oogpunt van nationale veiligheid, al is Belkacem nooit rechtstreeks betrokken geweest bij daadwerkelijk uitgevoerde aanslagen. Anders dus dan in het geval van Nizar Trabelsi, die andere vrijgelaten ex-terrorist, die op een veel hoger niveau actief was, en ooit nog door Osama bin Laden zelf in Afghanistan is ontvangen.
De zaak-Trabelsi ontplofte volledig in het gezicht van de Belgische staat, die hem al meer dan 600.000 euro schadevergoeding moet betalen. Nu Belkacem vrijkomt, staan net als in die zaak de zenuwen bij enkelen strak gespannen. Wat moeten we hier met een voormalige terrorist, ook al heeft die netjes zijn straf uitgezeten en zich zelfs, volgens getuigenissen, op voorbeeldige wijze gedragen in de gevangenis?
Asiel aangevraagd
Voor minister van Asiel en Migratie Anneleen Van Bossuyt (N-VA) is het zonneklaar. Er ligt al een scenario klaar. Aangezien Belkacem tijdens zijn gevangenisstraf de Belgische nationaliteit werd ontnomen, zal hij “moeten” worden uitgewezen naar Marokko, het land van oorsprong van zijn beide ouders, waarvan hij zelf ook de nationaliteit bezit. Uiteraard, zo “vreest” men, zal Marokko daar niet bepaald voor staan te springen, maar de minister, die ervan overtuigd is het recht aan haar kant te hebben, heeft alvast beloofd door te zetten met de plannen.
Dat Belkacem intussen, al dan niet uit strategische overwegingen, in de gevangenis met een Belgische vrouw getrouwd is, drie kinderen met die vrouw heeft én asiel heeft aangevraagd in ons land, mag niks aan de zaak veranderen.
Afgezien van de vraag of er dan werkelijk niets geleerd is uit de zaak-Trabelsi, en of Van Bossuyt niet vooral makkelijk hoopt te scoren, is het onmiskenbaar zo dat Belkacem geboren en getogen is in Rumst, en altijd in Vlaanderen heeft gewoond. Alle juridische spitsvondigheid ten spijt is hij ‘onze’, Vlaamse (ex-)terrorist, die hier, op ons grondgebied, tot zijn criminele ideeën en feiten is gekomen. Als die, nu hij vrijkomt, nog altijd een probleem vormen, dan is dat dus ook óns probleem, en onze verantwoordelijkheid.
Daar doen de verschillende analyses die van zijn ‘geval’ gemaakt kunnen worden (identiteitsproblematiek van tweedegeneratiemigranten, radicalisering als gevolg van racisme, gebrek aan integratie of discipline in de opvoeding …) niets aan af. Dat Marokko zelf niet op zijn komst zit te wachten, is ook niet verwonderlijk: afgezien van zijn nationaliteit hebben ze daar helemaal niets met Belkacem te maken. Al helemaal niet met de zaken waarvoor hij is veroordeeld en die hem zijn Belgische nationaliteit hebben gekost.
Modelgedetineerde
Dat bizarre staaltje ‘penitentiair kolonialisme’ speelt een antimigratiepartij als Vlaams Belang in de kaart, maar bovenal dreigen we te vergeten dat Belkacem zijn straf wel degelijk heeft uitgezeten. Bewijst dat, of het feit dat hij zich als ‘modelgedetineerde’ heeft gedragen, dat hij nu geen gevaar meer vormt voor onze samenleving? Uiteraard niet, en het is begrijpelijk dat dit ons enige angst inboezemt. Maar dat is de prijs die we samen betalen voor ons geloof in een werkelijk vrije samenleving, hetzelfde geloof dat rechtvaardigt dat we in extreme, uitzonderlijke gevallen bepaalde mensen die vrijheid bijna volledig ontnemen.
Zo’n prijs wordt bovendien nooit zomaar betaald. Iemand die na 15 jaar opsluiting vrijkomt, heeft begeleiding en opvolging nodig om weer echt vrij te kunnen zijn. Net zoals de Vlaamse samenleving volgens sommigen jaren geleden eerder of anders had moeten ingrijpen toen Belkacem misbruik begon te maken van zijn vrijheid, zo zullen we nu goed samen met hem moeten nadenken over hoe hij zijn herwonnen vrijheid wil gaan gebruiken. Dat is een uitdaging, maar ook een proeve van ware democratie. Laten we ons er niet van afmaken door Belkacem door te verwijzen naar Marokko.
Bron: De Standaard.