Sabine Van Huffel: De keuze is niet tussen adaptatie en mitigatie. We zullen het beide moeten doen
Wat we nu meemaken is ongezien: honderdduizenden hectaren bos branden op, honderdduizenden burgers moeten in allerijl hun huis verlaten. Rond Bordeaux was de situatie dramatisch; in eigen land brandde een flink stuk van de provincie Luik. Plots is actie meer dan ooit een must.
Deze problemen zijn zo omvangrijk dat politici niet weten hoe dit aan te pakken. Laat ons als burgers opstaan, onze krachten en expertise bundelen en oplossingen aanreiken om onze steden weerbaar te maken. Het tijdsslot waarin een ommekeer nog mogelijk is, wordt met de dag kleiner. Als het beleid te veel talmt, is het aan ons, burgers, om aan de boom te schudden. De kwetsbaarheden van onze stad of regio in kaart brengen en het beleid oplossingen aanreiken die de weerbaarheid versterken, is daarbij een begin.
Een stap in deze richting realiseerden we op de eerste internationale editie van de ‘Dag van de insecten’ in april 2026 in Leuven. Dit congres ging over veel meer dan insecten alleen. Deze dag toonde dat biodiversiteitsverlies geen geïsoleerd probleem is, maar raakt aan voedsel, gezondheid, economie, sociale cohesie – kortom: aan de vraag wat voor samenleving wij eigenlijk willen zijn. Meer dan 300 deelnemers vonden elkaar in Leuven rond een onderwerp dat lange tijd te klein, te niche of te “groen” werd geacht.
Maar de ‘Dag van de insecten’ bleef niet steken in analyse of doemdenken. Wetenschappers, burgers, lokale ondernemers en organisaties en beleidsmakers verkenden samen hoe zij elkaar kunnen versterken om van versnipperde initiatieven naar meer coherente maatschappelijke actie te bewegen.
Een voorbeeld is het idee van een Leuvens insectenplan, dat vier dagen na het congres op de Leuvense gemeenteraad werd voorgesteld. Het idee van “een insectenrijk in elke wijk” klinkt misschien poëtisch, maar raakt aan iets wezenlijks. Want wat als een insectenvriendelijke stad tegelijk ook een gezondere, koelere, socialere en meer leefbare stad wordt?
Dit is natuurlijk maar één stap op het pad naar de noodzakelijke systeemverandering. Maar het versterken van het maatschappelijk draagvlak en de collectieve verbeelding is hoe dan ook essentieel om voldoende impact te hebben op het beleid. Want de noodzakelijke systeemverandering kan er pas komen als het beleid mee verandert en investeert in een toekomstgericht plan naar een klimaattransitie.
Bron: De Morgen